Coke ya petroleum yokhala ndi zithunzi ikukumana ndi zoopsa zina za geopolitical ndi resource monopoly, ndipo magwero a zoopsazi amatha kufufuzidwa kuchokera mbali zinayi: kugawa kwa chuma, kusintha kwa malo a geopolitical, kuwongolera unyolo wa mafakitale, ndi zopinga za mfundo ndi malonda.
I. Kusagawanika kwa Zinthu Zofunikira Kumene Kumachititsa Kuti Kudalira Kupereka Zinthu Kumadera Enaake
Monga zotsatira za kukonza mafuta osakonzedwa, kuchuluka kwa mafuta osakonzedwa kumakhudzana mwachindunji ndi mphamvu yokonza mafuta osakonzedwa. Kugawika kosalingana kwa mafuta osakonzedwa padziko lonse lapansi kumapangitsa kuti mafuta osakonzedwa azidalira kwambiri madera opanga mafuta osakonzedwa komanso malo opangira mafuta. Mwachitsanzo:
- Kupanga Mafuta Ochuluka a Coke ku China: Kuyambira Januwale mpaka Novembala 2024, kupanga mafuta a coke ku China kunali makamaka ku East China, South China, ndi Northeast China, zomwe zimapangitsa kuti pakhale oposa 80% ya zonse, ndipo East China ikupereka zoposa 55%. Kuchuluka kwa mafuta m'chigawochi kumapangitsa kuti kusinthasintha kwa zinthu m'deralo kukhudze msika wa dzikolo.
- Kudalira Kwambiri Kutumiza Zinthu Kunja: Coke ya petroleum yopangidwa yokha ku China singakwaniritse zosowa zapakhomo, ndipo gawo lina la kusiyana kwa kupanga ndi kugwiritsa ntchito kowonjezeredwa ndi zinthu zochokera kunja. Kuyambira Januwale mpaka Novembala 2024, ngakhale kuti zinthu zochokera kunja ku China zinatsika ndi 15.22% pachaka, kuchuluka kwa zinthu zochokera kunja kunakhalabe pamwamba pa 25%, ndipo coke ya petroleum yokhala ndi sulfure yambiri inali ndi zoposa 70% ya zinthu zochokera kunja mu 2023. Magwero ochokera kunja akuphatikizapo United States, Saudi Arabia, Canada, ndi ena. Mikangano yandale kapena kusintha kwa mfundo zamalonda m'maiko awa kungasokoneze mwachindunji kukhazikika kwa zinthu.
II. Kusintha kwa Malo a Dziko ndi Dziko Kumawonjezera Mavuto Okhudza Kupereka Zinthu
Kusintha kwa dziko lapansi pankhani ya mphamvu za dziko lapansi kungabweretse mavuto ku unyolo wopereka mafuta a coke:
- Mpikisano Wowonjezereka wa Zinthu Zogulitsa: Monga mphamvu ndi mankhwala opangira zinthu, kupezeka kwa petroleum coke kungakhudzidwe ndi mpikisano wa zinthu zogulitsa. Mwachitsanzo, kusakhazikika kwa ndale ku Middle East ndi ubale wolimba pakati pa Russia ndi mayiko akumadzulo kungayambitse kusokonekera kwa mafuta osakonzedwa kapena kusinthasintha kwa mitengo, zomwe zingakhudze kupanga petroleum coke.
- Njira Zoyendera Zotsekedwa: Mikangano yandale ingalepheretse njira zoyendera mafuta a coke, kuonjezera ndalama zoyendera ndi nthawi, komanso kuyambitsa kusokonekera kwa zinthu. Mwachitsanzo, kukwera kwa chiopsezo chachitetezo m'njira yotumizira mafuta a coke ku Red Sea kungakhudze momwe mafuta a coke ochokera ku Middle East amatumizira ku China.
III. Zoopsa za Monopoly mu Maulalo Ofunika a Unyolo wa Mafakitale
Maulalo kapena ukadaulo wina mu unyolo wa mafakitale a petroleum coke ukhoza kulamulidwa ndi mabizinesi kapena mayiko angapo, zomwe zimapangitsa kuti pakhale mgwirizano wa monopoly:
- Kuchuluka kwa Mafuta Osaphikidwa Pamwamba: Msika wa mafuta osaphikidwa padziko lonse lapansi ukulamulidwa ndi mayiko ochepa opanga mafuta, ndipo mabungwe monga OPEC akukhudza mitengo ya mafuta kudzera mu ndondomeko zopangira, motero akuwongolera mwachindunji mitengo ya mafuta a coke. Mwachitsanzo, kuchepetsa kupanga kwa OPEC kungayambitse kukwera kwa mitengo ya mafuta osaphikidwa, zomwe zikukweza mtengo wopanga mafuta a coke.
- Zopinga Zaukadaulo Pakukonza Pakati pa Mitsinje: Ukadaulo wokonza mafuta a coke, monga kuchedwa kuphika ndi calcination, uli ndi zopinga zina, ndipo makampani omwe amadziwa bwino ukadaulo wofunikira angapeze phindu pamsika. Mwachitsanzo, ngakhale kuti China ikutsogolera muukadaulo wa graphitization, imadalirabe kuitanitsa kunja kwa singano za singano zapamwamba ndi zipangizo zina zofunika, zomwe zimapangitsa kuti pakhale chiopsezo chaukadaulo wodziyimira pawokha.
- Msika Wogwiritsa Ntchito Mozama: Kugwiritsa ntchito mafuta a coke kumachitika makamaka mu anode ndi mafuta ophikidwa kale, zomwe zimapangitsa kuti pakhale 77% mu theka loyamba la 2024. Makampani opanga aluminiyamu amagetsi, monga ogwiritsa ntchito kwambiri ma anode ophikidwa kale, angakhudze kufunikira kwa mafuta a coke chifukwa cha malire ake opanga (monga mzere wofiira wa matani 45 miliyoni ku China), ndikupanga monopoly yomwe imayang'anira kufunikira kwa mafuta.
IV. Ndondomeko ndi Zopinga Zamalonda Zoletsa Kuchuluka kwa Msika
Ndondomeko ndi zopinga zamalonda m'maiko osiyanasiyana zitha kukulitsa kugawikana kwa msika ndi kulamulira msika wa coke wa petroleum:
- Zoletsa Zachilengedwe: "Ndondomeko Yothandizira Kusunga Mphamvu ndi Kuchepetsa Mpweya wa Kaboni" ya ku China ikunena kuti, kupatulapo mayunitsi omwe alipo kale m'mabizinesi amafuta, mafuta a coke okhala ndi sulfure wambiri sayenera kugwiritsidwa ntchito ngati mafuta. Ndondomekoyi ikuletsa kugwiritsa ntchito mafuta a coke okhala ndi sulfure wambiri m'gawo lamafuta, pomwe kufunikira kwina kusinthira ku mafuta a coke okhala ndi sulfure wambiri, zomwe zingayambitse msika wa mafuta a coke okhala ndi sulfure wambiri.
- Kulamulira Kutumiza Zinthu Kunja ndi Nkhondo Zamalonda: Mayiko akuluakulu otumiza zinthu kunja angachepetse kupezeka kwa coke ya petroleum kudzera mu njira zowongolera kutumiza zinthu kunja kapena kukweza misonkho kudzera mu nkhondo zamalonda, zomwe zingakhudze kuchuluka kwa ndalama zomwe zimagulitsidwa pamsika wapadziko lonse. Mwachitsanzo, misonkho ya US ku China ikhoza kukweza mtengo wa coke ya petroleum ya China, zomwe zingachepetse mpikisano wake wapadziko lonse.
- Zoletsa Kutumiza Zinthu ku Dziko Lina: Mayiko olemera zinthu akhoza kuchepetsa kutumiza kunja kuti ateteze mafakitale awo akunyumba, zomwe zimapangitsa kuti pakhale kusamvana padziko lonse lapansi. Mwachitsanzo, zoletsa za ku Indonesia pa kutumiza kunja kwa nickel ore, ngakhale sizikukhudza mwachindunji mafuta a coke, zikuwonetsa momwe mayiko otumiza zinthu kunja amagwiritsa ntchito njira zoyendetsera misika, zomwe zingayambitse zoopsa zofanana ndi zimenezi ku zinthu zina monga mafuta a coke.
Nthawi yotumizira: Novembala-24-2025